Καφές: σύμμαχος ή εχθρός;

Πολλά έχουν αναφερθεί για τις ιδιότητες του καφέ. Άλλοτε αντιοξειδωτικός και ωφέλιμος και άλλοτε βλαβερός για την υγεία. Τι ισχύει όμως στο πεδίο της ανδρικής γονιμότητας? Κατά πόσο ο καφές επηρεάζει τη γονιμότητα των ανδρών?

Έρευνα από το Γενικό Νοσοκομείο της Μασαχουσέτης έδειξε ότι οι άνδρες που έπιναν δύο ή περισσότερα φλιτζάνια δυνατού καφέ την ημέρα είχαν μόνο μία στις πέντε πιθανότητες να βιώσουν την πατρότητα  με τη διαδικασία της εξωσωματικής γονιμοποίησης. Σύμφωνα με αυτή τη μελέτη, η υπερβολική κατανάλωση καφέ μπορεί να μειώσει δραστικά την ικανότητα ενός ανθρώπου να τεκνοποιήσει.

Οι ερευνητές, πιστεύουν ότι η καφεΐνη μπορεί να βλάψει το σπέρμα σε μοριακό επίπεδο. Ένας μικρός εσπρέσο περιέχει περίπου 100 mg καφεΐνης. Όπως προέκυψε από τη μελέτη, οι άνδρες που έπιναν 265 mg καφεΐνης ή περισσότερο είχαν και τις μικρότερες πιθανότητες να γίνουν πατεράδες. Ωστόσο, για εκείνους που έπιναν λιγότερο από ένα φλιτζάνι, η πιθανότητα να αποκτήσουν παιδί ανέβαινε σχεδόν 52 τοις εκατό!

Από την άλλη, σύμφωνα με τη μελέτη,  η με μέτρο κατανάλωση αλκοόλ φάνηκε να βελτιώνει τη γονιμότητά τους. Συγκεκριμένα οι άνδρες που κατανάλωναν τουλάχιστον 22 γραμμάρια αλκοόλ την ημέρα (περί τις τρεις μονάδες) είχαν περισσότερες από διπλάσιες πιθανότητες να αποκτήσουν παιδιά με εξωσωματική γονιμοποίηση σε σύγκριση με εκείνους που απείχαν. Ποια μπορεί να είναι η εξήγηση για αυτή τη σύνδεση; Σύμφωνα με τους ειδικούς, οι μέτριες ποσότητες αλκοόλ μειώνουν τα επίπεδα στρες και βοηθούν στη σύλληψη.

Προκειμένου να καταλήξουν στα συμπεράσματά τους οι ειδικοί μελέτησαν 105 άνδρες με μέση ηλικία 37 ετών των οποίων οι σύντροφοι υποβλήθηκαν σε IVF στο Γενικό Νοσοκομείο της Μασαχουσέτης μεταξύ του 2007 και του 2013.

Ο  επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης μαιευτήρας-γυναικολόγος δρ Ανάτ Κάρμον ανέφερε ότι «η μεγάλη κατανάλωση καφέ από τους άνδρες φαίνεται να μειώνει τις πιθανότητες επίτευξης εγκυμοσύνης των συντρόφων τους, ενώ αντιθέτως η ήπια κατανάλωση αλκοόλ φαίνεται να αυξάνει τις πιθανότητες σύλληψης».

Σε κάθε περίπτωση ο ειδικός συμβούλευσε τους άνδρες που επιθυμούν να γίνουν γονείς να ακολουθούν έναν  υγιεινό τρόπο ζωής. «Οτιδήποτε είναι καλό για την υγεία της καρδιάς είναι καλό και για τη γονιμότητα» σημείωσε η ειδικός και προσέθεσε: «Έτσι συμβουλεύω τους άνδρες να ασκούνται όσο πιο πολύ μπορούν και να ακολουθούν ισορροπημένη διατροφή».

Πρέπει να υπογραμμιστεί ότι σύμφωνα με τα ευρήματα ούτε η καφεΐνη ούτε το αλκοόλ φάνηκε να επηρεάζουν τον αριθμό των σπερματοζωαρίων, τη μορφολογία ή την κινητικότητά τους. Ωστόσο υπήρχε εμφανής συσχέτιση μεταξύ της κατανάλωσης καφέ ή αλκοόλ και των πιθανοτήτων απόκτησης παιδιού.

Σχολιάζοντας τα νέα ευρήματα ο δρ Αλαν Πάσεϊ, λέκτορας Ανδρολογίας στο Πανεπιστήμιο του Σέφιλντ, ανέφερε: «Δεν βλέπω τον λόγο να συμβουλεύσω τα ζευγάρια που προσπαθούν να αποκτήσουν παιδί με εξωσωματική γονιμοποίηση να απέχουν πλήρως από το αλκοόλ. Η μέτρια κατανάλωση αλκοόλ (όχι πάνω από 4 μονάδες, που ισοδυναμεί με 2 ποτήρια μπύρας) μπορεί να είναι επωφελής για τα ζευγάρια που προσπαθούν να συλλάβουν, είτε με φυσικό τρόπο είτε κατά τη διάρκεια μιας υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, επειδή βοηθά στη μείωση του στρες. Σε ό,τι αφορά τη γυναίκα, σε περίπτωση που καταφέρει να μείνει έγκυος, χρειάζεται  κατά το πρώτο τρίμηνο να σταματήσει την κατανάλωση αλκοόλ προκειμένου να διασφαλίσει πως δεν θα βλάψει το έμβρυο που κυοφορεί. Το γεγονός ότι η κατανάλωση καφεΐνης του συντρόφου μπορεί να μειώσει την έκβαση της εξωσωματικής γονιμοποίησης είναι αρκετά ενδιαφέρον και χρήζει περαιτέρω διερεύνησης ».

Παλαιότερες έρευνες έδειξαν πως η μέτρια/υψηλή κατανάλωση αλκοόλ (>15γρ/ημέρα) συσχετίζεται με μορφολογικά ανώμαλα σπερματοζωάρια. Τα ζευγάρια που περνούν μέσα από αυτές τις διαδικασίες έρχονται αντιμέτωπα με υπερβολικό στρες, και ενώ φαίνεται από τα παραπάνω αποτελέσματα το αλκοόλ να αποτελεί λύση, θα συνιστούσα την εύρεση άλλων αγχολυτικών μεθόδων , μιας και η κατανάλωσή του μπορεί εύκολα να υπερβεί τα επιθυμητά επίπεδα. Σε αυτές τις περιπτώσεις ελλοχεύει από τη μια ο κίνδυνος του εθισμού και από την άλλη η επιβάρυνση του οργανισμού, και κατ΄επέκταση της γονιμότητας, με έναν επιπλέον  παράγοντα.

  

Συγκεκριμένα  για τα ζευγάρια που αντιμετωπίζουν θέματα υπογονιμότητας, θα συνιστούσα γυμναστική, σωστή διατροφή, χόμπι και οποιαδήποτε δημιουργική δραστηριότητα που δεν επηρεάζει αρνητικά τη γονιμότητά τους.

Τα μούρα Goji και η αντιοξειδωτική τους δράση στην ανδρική υπογονιμότητα

Τα μούρα Goji (Lycium Barbarum), αποτελούν διάσημα κινέζικα φαρμακευτικά βότανα, τα οποία έχουν χρησιμοποιηθεί από την παραδοσιακή  κινέζικη ιατρική για τις φαρμακευτικές τους ιδιότητες στην ανδρική υπογονιμότητα. 

Η καθημερινή κατανάλωση αυτών των φρούτων έχει αποδειχθεί ότι παρέχει επιπλέον αντιοξειδωτικά που μπορούν να προστατεύσουν από το οξειδωτικό στρες, μία γνωστή αιτία της ανδρικής στειρότητας. Στην κινέζικη ιατρική τα goji μούρα  χρησιμοποιούνται για να τονώσουν το «γιν του συκωτιού» και «γιν των νεφρών, τα οποία είναι συχνά ανεπαρκή στα άτομα με υπογονιμότητα.

Σε μια μελέτη  όπου συμμετείχαν 42 άνδρες  με υπογονιμότητα λόγω του  χαμηλού αριθμού σπερματοζωαρίων και της μειωμένης κινητικότητας, δόθηκαν  από 15g  φρέσκων μούρων κάθε μέρα επί 30 ημέρες. Μετά από ένα μήνα περισσότερο από το 50% των ανδρών επανήλθαν σε φυσιολογικά επίπεδα. Δέκα από τους υπόλοιπους άνδρες είχαν παρόμοια  αποτελέσματα μετά από δύο μήνες  θεραπείας και εννέα άνδρες δεν έδειξαν καμία αλλαγή. Στην συνέχεια, μετά από δύο χρόνια όλοι οι άνδρες που είχαν ανταποκριθεί στη θεραπεία Goji (33 άνδρες) κατάφεραν να δώσουν κύηση.

Μελέτες σε ζώα έδειξαν ότι τα Goji προστατεύουν το σπέρμα από υπερθερμία (υπερθέρμανση), αυξάνοντας τα επίπεδα των ορμονών, την ποσότητα και την ποιότητα του σπέρματος. Οι επιστήμονες  εξηγούν ότι η υπερθερμία  βλάπτει την υγεία του σπέρματος μέσω του οξειδωτικού στρες. Η οξείδωση προκαλεί μια αύξηση των ελευθέρων ριζών στο σπέρμα, συμπεριλαμβανομένης και της βλάβης του DNA στα κύτταρα του σπέρματος. Τα Goji περιέχουν αντιοξειδωτικά, τα οποία βοήθησαν να αντιστραφούν οι αρνητικές επιδράσεις των ελεύθερων ριζών στον σπέρμα.

Άλλες μελέτες έχουν δείξει ότι τα Goji  προστατεύουν από την οξειδωτική βλάβη η οποία τείνει να αυξάνεται με την ηλικία. Τέτοιου είδους βλάβη σχετίζεται τόσο με την ανδρική όσο και με τη γυναικεία υπογονιμότητα.  Επίσης, η μελέτη έδειξε  ότι η αντιοξειδωτική ικανότητα του Goji αυξάνεται όταν καταναλώνεται με βιταμίνη C.

Ο σκοπός του παραπάνω άρθρου είναι αποκλειστικά ενημερωτικός. Για οποιαδήποτε περεταίρω ενημέρωση η θεραπεία απευθυνθείτε στο θεράπων ιατρό σας.

Έξι τρόποι για να ενισχύσετε το σπέρμα σας με φυσικό τρόπο

Ολοένα και περισσότερα ζευγάρια έρχονται αντιμέτωπα με την υπογονιμότητα. Ο ανδρικός παράγοντας συμβάλλει στο 40%-50% των περιπτώσεων. Ανησυχητικά είναι και τα συμπεράσματα πρόσφατων ερευνών, που δείχνουν πως η ποιότητα του σπέρματος ολοένα και μειώνεται.

Σύμφωνα με τον Π.Ο.Υ (Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας) μερικοί από τους παράγοντες που μπορούν να ενισχύσουν την ανδρική γονιμότητα είναι οι εξής:

1.    Εμποδίστε ή ελαχιστοποιήστε την έκθεση στα ξενοοιστρογόνα (PCB, DDT, διοξίνη, φυτοφάρμακα, πλαστικά και βιομηχανικοί ρύποι), που μιμούνται τις επιδράσεις των οιστρογόνων.

·      Μην χρησιμοποιείτε τα πλαστικά δοχεία για την αποθήκευση των  τροφίμων, τα πλαστικά μπουκάλια και σκεύη.

·      Χρησιμοποιήστε προϊόντα χαρτιού χωρίς χλώριο, (φίλτρα καφέ και χαρτιού, χαρτοπετσέτες και χαρτί υγείας ) για τη μείωση της έκθεσης στις διοξίνες.

·      Αποφύγετε το χλωριωμένο νερό της βρύσης, χλωρίνη και άλλα χλωριωμένα προϊόντα Χρησιμοποιήστε το υπεροξείδιο του υδρογόνου ως εναλλακτική λύση το οποίο διαλυμένο στο νερό μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να αντικαταστήσει τη χλωρίνη, την αμμωνία και άλλες τοξικές ουσίες που βλάπτουν το περιβάλλον και τον οργανισμό μας.

·      Η διατροφή σας να αποτελείται από οργανικά τρόφιμα, χωρίς φυτοφάρμακα και ζιζανιοκτόνα.

·      Να αποφεύγετε τα συνθετικά αποσμητικά και καλλυντικά  Χρησιμοποιείτε μόνο βιολογικά προϊόντα όποτε είναι δυνατόν.
Αποφύγετε προϊόντα ζωικής προέλευσης με υψηλή περιεκτικότητα σε λίπος που περιέχουν ορμόνες, κυρίως τα συμβατικά γάλατα, τα γαλακτοκομικά προϊόντα, καθώς και τα προϊόντα από σόγια.
Αποφύγετε το αλκοόλ και την καφεΐνη

·      Αποφύγετε τα τηγανητά και προτιμήστε τροφές με υψηλή περιεκτικότητα σε αντιοξειδωτικές ουσίες (καροτένια, βιταμίνες Α, C, E και σελήνιο), όπως τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, το λάχανο, τα καρότα, τα εσπεριδοειδή, το μπρόκολο και το κουνουπίδι.

2.    Βελτιώστε τη συγκέντρωση των σπερματοζωαρίων σας

Ο χαμηλός αριθμός σπερματοζωαρίων ή η χαμηλή κινητικότητα αυτών, μπορεί να οφείλεται σε περιβαλλοντικές τοξίνες, όπως οι χημικές ουσίες, η ακτινοβολία, τα φάρμακα, η έκθεση σε βαρέα μέταλλα, το κάπνισμα, η υπερβολική χρήση αλκοόλ, η χρήση ναρκωτικών και η ρύπανση.

Η θερμότητα μπορεί επίσης να μειώσει την παραγωγή σπέρματος. Ζεστά λουτρά για μεγάλες χρονικές περιόδους και στενά εσώρουχα που σφίγγουν τους όρχεις, μπορεί να αυξήσουν τη θερμοκρασία αρκετό καιρό, καταστέλλοντας την παραγωγή σπέρματος.

Φάρμακα που χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία του έλκους, όπως η  σιμετιδίνη και η ρανιτιδίνη έχουν ενοχοποιηθεί για τη μείωση του αριθμού των σπερματοζωαρίων.

3.    Βελτιώστε τη διατροφή σας

Βάλτε στη διατροφή σας άφθονα φρέσκα φρούτα και λαχανικά, δημητριακά ολικής άλεσης και όσπρια. Επίσης, αποφύγετε τον καπνό, τους επεξεργασμένους υδατάνθρακες και τα τρόφιμα με τεχνητά πρόσθετα. Διατηρήστε το ιδανικό σας βάρος και αποφύγετε την παχυσαρκία, η οποία σχετίζεται με χαμηλό αριθμό σπερματοζωαρίων και ανικανότητα, πιθανόν λόγω της υψηλότερης θερμοκρασίας που προκαλείται από την περίσσεια του λίπους κοντά στους όρχεις.

4.    Να ασκείστε τακτικά

Σύμφωνα με την Αμερικανική Εταιρεία Αναπαραγωγικής Ιατρικής , η τακτική άσκηση (πέντε φορές την εβδομάδα για τουλάχιστον 45 λεπτά) και η ισορροπημένη διατροφή ενισχύει τη γονιμότητα, διατηρώντας το σωματικό βάρος σε φυσιολογικά επίπεδα ενώ παράλληλα ανακουφίζει από το στρες και το άγχος.

Η υπερβολική άσκηση από την άλλη, (τρέξιμο μαραθωνίου και σχετικής εκπαίδευσης) μπορεί να αποτελέσει αιτία υπογονιμότητας, διότι μπορεί να οδηγήσει σε μείωση του αριθμού των σπερματοζωαρίων.
Εάν δεν είστε σίγουροι ποιο είναι το καταλληλότερο είδος άσκησης για εσάς, να απευθυνθείτε σε έναν ειδικό της άσκησης. Αυτός μπορεί να σας δώσει ένα πρόγραμμα άσκησης για να επιτύχετε το ιδανικό βάρος και το βέλτιστο επίπεδο φυσικής κατάστασης. Σήμερα, υπάρχει πλέον η τεχνολογία και η τεχνογνωσία για να επιτύχετε το βέλτιστο αποτέλεσμα με τη μέγιστη ασφάλεια, εξατομικεύοντας τόσο τη διατροφή, όσο και την άσκηση.

5.    Δοκιμάστε συμπληρώματα διατροφής

Για τους άνδρες, οι πιο σημαντικές συμπληρωματικές θρεπτικές ουσίες για την ενίσχυση της γονιμότητας είναι η βιταμίνη C και ο ψευδάργυρος. Η βιταμίνη C βοηθά στην πρόληψη της συγκόλλησης των σπερματοζωαρίων, βελτιώνοντας έτσι τις πιθανότητες της γονιμότητας.
Συμπληρώματα ψευδαργύρου έχει αποδειχθεί ότι αυξάνουν τα επίπεδα τεστοστερόνης, τον αριθμό των σπερματοζωαρίων, την ακεραιότητα του DNA τους  και την κινητικότητά τους. Υψηλές  πηγές ψευδαργύρου αποτελούν η γύρη των μελισσών, ο βασιλικός πολτός, τα στρείδια, το άπαχο κρέας, η ρέγγα, το φύτρο του σιταριού, τα όσπρια και οι ξηροί καρποί.

Η αργινίνη είναι ένα αμινοξύ που  παράγεται στο σώμα από την πέψη των πρωτεϊνών. Βρίσκεται σε υψηλές ποσότητες στην κεφαλή των σπερματοζωαρίων. Η αργινίνη έχει αποδειχθεί ότι βοηθάει στη διαδικασία της σπερματογένεσης, αλλά και σε περιπτώσεις που έχουμε έναν χαμηλό αριθμό σπερματοζωαρίων και μια χαμηλή κινητικότητα.

Επίσης, σε υψηλές δόσεις, η αργινίνη είναι ένας ισχυρός διαστολέας των αρτηριών, που οδηγεί σε καλύτερες στύσεις. Τρόφιμα πλούσια σε αργινίνη είναι ο βασιλικός πολτός, η γύρη των μελισσών, τα καρύδια, η σοκολάτα, το κρέας, τα πουλερικά, τα ψάρια και τα γαλακτοκομικά προϊόντα.

Άλλα θρεπτικά συστατικά που έχει αποδειχθεί ότι βελτιώνουν  την ποιότητα του σπέρματος είναι τα βασικά λιπαρά οξέα, το χρώμιο, το σελήνιο, ο χαλκός, η βιταμίνη Ε, το συνένζυμο Q10 και οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β, κυρίως η βιταμίνη B12.

6.    Δοκιμάστε βότανα

Τα βότανα που αναφέρονται παρακάτω μπορεί να είναι αποτελεσματικά για τη βελτίωση της στύσης, της σεξουαλικής επιθυμίας, της ροής του αίματος προς τα γεννητικά όργανα και τη γενική σεξουαλική υγεία με σχεδόν καθόλου παρενέργειες:

Ασιατική ρίζα τζίνσενγκ (Panax ginseng), μούρο, σερενόα( Saw Palmetto),  «Ισχυρό Ξύλο» (muira puama), εκχύλισμα γκίνγκο (ginkgo biloba), ροδιόλα (rosea Rhodiola), μοσχοκάρυδο, χόρνι γκόουτ (horny goat weed), elk antler velvet, Τριβόλι (Tribulus Terrestris).

Λόγω του ότι η παραγωγή των σπερματοζωαρίων διαρκεί τρεις μήνες περίπου, θα χρειαστεί τουλάχιστον αυτό το χρονικό διάστημα προτού βιώσετε τα οφέλη των παραπάνω θρεπτικών συμπληρωμάτων.